Quỵ định thuế mới với hộ kinh doanh dựa theo NĐ 141/2026/NĐ-CP

[Đức Thịnh1]

Dựa trên Nghị định 141/2026 và Nghị định 68/2026, khung pháp lý về nghĩa vụ thuế đối với hộ cá nhân kinh doanh đã có những thay đổi quan trọng, đặc biệt là việc nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế. Điểm cốt lõi của quy định mới là nâng mức doanh thu không phải nộp thuế Giá trị gia tăng (GTGT) và thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) từ 500 triệu đồng/năm lên 1 tỷ đồng/năm. Thay đổi này áp dụng rộng rãi cho mọi loại hình từ kinh doanh truyền thống đến thương mại điện tử và cho thuê bất động sản.

Tuy nhiên, việc không phải nộp thuế không đồng nghĩa với việc không phải quản lý. Tài liệu này sẽ phân tích các nghĩa vụ cụ thể theo từng phân khúc doanh thu để đảm bảo tính tuân thủ pháp luật.


--------------------------------------------------------------------------------

I. Phân tích chi tiết theo ngưỡng doanh thu​

Nghĩa vụ của hộ kinh doanh (HKD) được phân loại dựa trên tổng doanh thu thực tế trong năm dương lịch.

1. Nhóm doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống​

Đây là nhóm đối tượng hưởng lợi trực tiếp từ thay đổi của Nghị định 141/2026, chuyển từ diện phải nộp thuế sang diện không phải nộp thuế GTGT và TNCN.

• Nghĩa vụ quản lý bắt buộc:
  • Thông báo tài khoản: Gửi thông báo toàn bộ số tài khoản ngân hàng và ví điện tử dùng cho hoạt động kinh doanh đến Cơ quan Thuế.
  • Sổ sách: Mở và duy trì sổ theo dõi doanh thu theo mẫu S1a-HKD. Sổ này phải được lưu trữ và cung cấp khi có yêu cầu thanh tra.
  • Báo cáo: Gửi thông báo doanh thu năm chậm nhất vào ngày 31/01 của năm tiếp theo.
• Quy định về hóa đơn:
  • Không bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử.
  • Khách hàng mua hàng từ nhóm này được lập bảng kê mua vào không hóa đơn.
  • HKD vẫn có thể đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử có mã hoặc từ máy tính tiền nếu có nhu cầu và đáp ứng đủ điều kiện.
• Trường hợp mới ra kinh doanh: Cần thông báo doanh thu 6 tháng đầu năm (hạn 31/7) và 6 tháng cuối năm (hạn 31/1 năm sau) nếu chưa đạt ngưỡng 1 tỷ đồng.

2. Nhóm doanh thu từ trên 1 tỷ đến 3 tỷ đồng/năm​

Khi vượt ngưỡng 1 tỷ đồng, HKD bắt đầu phát sinh nghĩa vụ thuế và phải thực hiện kê khai theo quý.

• Cách tính thuế:
  • Thuế TNCN: Thuế suất x Phần doanh thu vượt trên 1 tỷ đồng.
  • Thuế GTGT: Tính trên toàn bộ tổng doanh thu.
• Nghĩa vụ kê khai và hóa đơn:
  • Hóa đơn: Bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử. Nếu trong năm doanh thu lũy kế vượt 1 tỷ đồng, phải đăng ký sử dụng hóa đơn trong vòng 30 ngày.
  • Sổ sách: Sử dụng sổ theo dõi doanh thu theo mẫu S2a-HKD.
  • Thời hạn: Kê khai và nộp thuế theo quý. Thông báo tài khoản ngân hàng/ví điện tử gửi kèm tờ khai Quý 1/2026 chậm nhất là ngày 04/05/2026.

3. Nhóm doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm​

Nhóm này chịu sự quản lý chặt chẽ tương tự như một "doanh nghiệp thu nhỏ".

• Phương pháp tính thuế: Tính thuế TNCN dựa trên thu nhập (Doanh thu - Chi phí). Phương pháp này phải được giữ ổn định trong 02 năm liên tục.
• Chu kỳ kê khai:
  • Doanh thu từ 50 tỷ đồng trở xuống: Kê khai theo quý.
  • Doanh thu trên 50 tỷ đồng: Kê khai theo tháng.
  • Quyết toán năm: Hạn chót là ngày 31/03 của năm tiếp theo.
• Yêu cầu sổ sách và chứng từ:
  • Phải lập bảng kê hàng tồn kho, máy móc thiết bị tại thời điểm 31/12/2025.
  • Mở đầy đủ hệ thống sổ kế toán: S2b, S2c, S2d, S2e-HKD.
  • Bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử hoàn toàn.

--------------------------------------------------------------------------------

II. Các quy định và lưu ý chung quan trọng​

Bên cạnh ngưỡng doanh thu, hộ kinh doanh cần đặc biệt lưu ý các quy tắc vận hành sau:

1. Phương thức kê khai và địa điểm kinh doanh​

• Kê khai điện tử: Ưu tiên sử dụng ứng dụng Etax mobile hoặc cổng dịch vụ công ngành Thuế. Chỉ nộp trực tiếp hoặc qua bưu chính trong các trường hợp đặc biệt.
• Nhiều địa điểm kinh doanh:
  • Sử dụng chung 1 tờ khai nhưng phải nộp thuế riêng cho từng địa điểm.
  • Khi mở thêm địa điểm mới, phải thông báo cho cơ quan thuế trong vòng 10 ngày làm việc.

2. Thay đổi trạng thái kinh doanh​

• Tạm ngừng: Thông báo trong vòng 10 ngày làm việc. Nếu ngừng trọn tháng hoặc trọn quý thì không cần nộp tờ khai.
• Chấm dứt hoạt động: Phải thông báo và thực hiện quyết toán thuế trong vòng 10 ngày làm việc.

3. Các loại thuế không áp dụng ngưỡng 1 tỷ đồng​

Cần lưu ý rằng ngưỡng doanh thu 1 tỷ đồng không áp dụng cho các loại thuế sau đây. HKD vẫn phải nộp theo quy định riêng nếu phát sinh:

• Thuế tiêu thụ đặc biệt.
• Thuế tài nguyên.
• Thuế bảo vệ môi trường.

--------------------------------------------------------------------------------

III. Kết luận và lời khuyên tuân thủ​

Sự thay đổi về ngưỡng doanh thu mang lại lợi ích lớn cho các hộ kinh doanh nhỏ và vừa (nhóm doanh thu từ 500 triệu đến 1 tỷ đồng), giúp giảm bớt gánh nặng tài chính và thủ tục kê khai quý. Tuy nhiên, trọng tâm quản lý của Cơ quan Thuế hiện nay chuyển sang việc giám sát dòng tiền qua tài khoản ngân hàng và ví điện tử.

Bảng tóm tắt nhanh nghĩa vụ:

Doanh thu năm	Nghĩa vụ thuế	Hóa đơn	Sổ sách
\le 1 tỷ đồng	Không nộp thuế GTGT/TNCN	Không bắt buộc	Mẫu S1a-HKD
> 1 tỷ - 3 tỷ	Thuế TNCN (phần vượt), GTGT (toàn bộ)	Bắt buộc hóa đơn ĐT	Mẫu S2a-HKD
> 3 tỷ	Tính thuế trên thu nhập (Doanh thu - Chi phí)	Bắt buộc hóa đơn ĐT	Hệ thống sổ S2b-S2e

Mọi hộ kinh doanh, bao gồm cả kinh doanh trực tuyến trên Facebook, **** hoặc các sàn thương mại điện tử không khấu trừ thuế tại nguồn, đều phải nghiêm túc thực hiện việc thông báo số tài khoản ngân hàng và lưu trữ sổ sách doanh thu để tránh các rủi ro pháp lý sau này.

Nguồn: Phạm Thịnh tổng hợp.