Những điều cần biết về ERP (Phần 2)

Thảo luận trong 'BRAVO' bắt đầu bởi Phần mềm BRAVO, 5/10/17.

  1. Phần mềm BRAVO

    Phần mềm BRAVO Member Thành viên BQT Hội viên mới

    Làm thế nào triển khai một dự án ERP thành công

    Chia sẻ từ anh Phạm Anh Trường – Trưởng Ban Kỹ thuật BRAVO-HN về kinh nghiệm triển khai ERP qua rất nhiều các dự án mà anh thực hiện.

    Năm 2016, tôi đã hoàn thành 4 dự án triển khai ERP lớn, có rất nhiều những kinh nghiệm được đúc rút ra từ những dự án đó. Có cả kinh nghiệm thành công và kinh nghiệp thất bại, xin phép được chia sẻ cùng mọi người những kinh nghiệm đó để sau đó sẽ còn nhiều dự án ERP được triển khai thành công nữa.

    [​IMG]

    Anh Phạm Anh Trường – Trưởng Ban Kỹ thuật (BRAVO-HN)

    1. Lựa chọn nhân lực thực hiện Dự án
    Đánh giá năng lực của nhân sự tham gia dự án để phân công việc hợp lý là điều rất quan trọng. Trong 1 dự án tôi đã thực hiện, ban đầu có một số vấn đề liên quan đến việc sắp xếp phân công nhân sự thực hiện tại một số nhà máy, có một nhân viên thực hiện không được tốt dẫn đến cần phải điều động nhân sự khác. Rất may là việc này được phát hiện sớm và đáp ứng kịp thời để không bị ảnh hưởng đến tiến độ triển khai. Do đó, người quản lý dự án phải luôn luôn bám sát việc thực hiện công việc của từng thành viên.

    2. Đánh giá thực tế (các thời điểm) và đưa ra giải pháp
    Có một dự án tôi đã thực hiện trong năm 2016, do phạm vi của một đơn vị không thực hiện được ngay vì liên quan đến dữ liệu bộ phận bán hàng đang dùng chung nhưng trong phạm vi hợp đồng chưa thực hiện bộ phận này.

    Nếu không xử lý vấn đề này thì dự án này không thể thực hiện đúng tiến độ. Việc đốc thúc thực hiện nội bộ phải thực hiện liên tục và quyết liệt để thấm nhuần tư tưởng “Đánh đông dẹp bắc không sờn khi về nội bộ phải nhờn nhau ra”. Sau khi đã xong việc ký thực hiện công việc tiếp theo thì đội dự án gặp phải khó khăn khác. Theo khách hàng, nếu không đưa được vào thời điểm khách hàng yêu cầu thì sẽ chờ 3 tháng nữa (một khoảng thời gian quá dài mà bất cứ một người quản lý dự án nào cũng không mong muốn). Lúc này tôi phải sắp xếp nhân sự hợp lý và đốc thúc thực hiện kịp thời gian bằng mọi giá. Với tinh thần trên toàn đội đã hợp lực để thực hiện, khi đưa vào cho bộ phận kinh doanh thực hiện công việc cũng tạm thời suôn sẻ (cảm giác thật tuyệt vời khi chạy đua với bài toán, công việc và thời gian).

    Phần này tôi muốn gửi đến các bạn khi quản lý dự án cần phải đánh giá các rủi ro để có các giải pháp khắc phục phòng ngừa tốt nhất.

    3. Tài liệu dự án
    Mọi người luôn ái ngại khi thực hiện các phần giấy cần xác nhận khi đã hoàn thành công việc “nếu có làm cũng ghi những nội dung rất chung chung” hoặc không coi việc xác nhận trên giấy tờ này là quan trọng đây là phần rất đau khổ đối với việc triển khai dự án, do đó nếu muốn làm dự án hãy thay đổi ngay.

    4. Giám sát chặt chẽ thực hiện các dự án
    Trong quá trình triển khai khi đã duyệt phương án nhân viên triển khai thực hiện không theo phương án ban đầu đã đặt ra (dĩ nhiên giải được bài toán nhưng bằng cách khác). Thời gian cài đặt đã rất gần, tôi đã phải ngồi lại và thống nhất cách thức thực hiện đối với đội triển khai dự án một việc tưởng chừng không cần thiết nhưng lại rất quan trọng. Lúc này mới thấm nhuần được câu nói các cụ đời trước “Sai 1 ly đi 1 dặm”. Trong quá trình triển khai mọi sự thay đổi của khách hàng tôi đều phải biết “Yêu cầu nhỏ nhân viên triển khai cũng phải báo cáo, yêu cầu lớn tôi sẽ vào làm việc trực tiếp với khách hàng”.

    5. Tin tưởng và giao phó
    Trong quá trình thực hiện quản lý dự án thứ 3 thì tôi có phải nhận thêm dự án thứ 4 (mà dự án thứ 4 này khá phức tạp) do đó với việc rút kinh nghiệm như dự án 1 tôi đã nói “Sắp xếp nhân sự dự án” và quan trọng tin tưởng giao phó cho một thành viên dự án quản lý và đôn đốc báo cáo lại với tôi. Biết được năng lực của mọi người trong dự án, tin tưởng giao phó nhưng phải luôn luôn giám sát để xử lý hoặc hỗ trợ khi có vấn đề xảy ra.

    6. Bám sát kế hoạch đặt ra và xử lý ngay khi có vướng mắc
    Việc này tưởng chừng ai cũng biết và ai cũng nói được, nhưng quan trọng cách làm thế nào để hiệu quả. Người quản lý dự án cần đánh giá những nguyên nhân gì có thể ảnh hưởng đến kế hoạch dự án và phải có kinh nghiệm cũng như tầm nhìn thì việc có thể thực hiện đúng kế hoạch triển khai.

    7. Yếu tố may mắn (cô thương) và thành tâm
    Vâng “thành tâm” ở đây tôi muốn chia sẻ là những kỹ năng mềm của bản thân. “Chân thành” với khách hàng đưa ra những chính kiến, đóng góp cho khách hàng biết điểm lợi, hại trong từng bài toán. Cộng thêm một chút may mắn nữa thì một sự án triển khai ERP sẽ thành công tốt đẹp.

    Xem thêm các tin liên quan:

    >> Nội san BRAVO Focus số 12: Một năm nhìn lại.

    >> BRAVO 7 ERP-VN và bài toán tại Ống Thép Hòa Phát.

    Phạm Anh Trường – Ban Kỹ thuật Triển khai BRAVO Hà Nội

    Trích Nội san BRAVO Focus số 12
     
                   
  2. Phần mềm BRAVO

    Phần mềm BRAVO Member Thành viên BQT Hội viên mới

    Cách sử dụng hiệu quả phần mềm ERP ở Việt Nam

    1. Tìm hiểu Phần mềm ERP

    Phần mềm ERP là một hệ thống tập hợp các ứng dụng khác nhau giúp nhân viên, nhà điều hành xây dựng quy trình chuẩn tương tác qua lại trên cơ sở tài nguyên doanh nghiệp. Nhờ đó tài nguyên doanh nghiệp được quản lý toàn diện từ A đến Z. Hệ thống tài nguyên phát triển, sức mạnh doanh nghiệp sẽ tăng.

    [​IMG]


    Trên thị trường Việt Nam hiện nay có 2 loại phần mềm ERP cơ bản đó là:

    • Các phần mềm ERP nước ngoài: Các phần mềm này thường có công nghệ cao, quy trình quản lý đạt chuẩn nhưng giá cao và nhiều phần chưa phù hợp với tình hình các doanh nghiệp trong nước.
    • Các phần mềm ERP trong nước: Hiện này, có rất nhiều nhà cung cấp phần mềm ERP trong nước với nhiều năm kinh nghiệm và ứng dụng được công nghệ cao từ nước ngoài. Hơn hết, các phần mềm này thuần Việt nên có chi phí hợp lý và phù hợp với chuẩn mực kế toán trong nước.
    2. Cách sử dụng các phần mềm ERP ở Việt Nam
    ERP không đơn thuần là công nghệ. Trên hết, nó là nơi tích lũy kiến thức và kinh nghiệm quản lý, kinh nghiệm tác nghiệp.

    Vì vậy ở Việt Nam, có rất nhiều doanh nghiệp đã triển khai ERP, thậm chí bỏ ra chi phí lớn sử dụng những phần mềm của các nhà cung cấp nước ngoài. Nhưng lợi ích mang lại chưa tương xứng với số tiền bỏ ra. Dưới đây là những tư vấn cơ bản để có cách sử dụng các phần mềm ERP ở VIệt Nam hiệu quả nhất

    • Xác định rõ nhu cầu, nghiệp vụ và khả năng chỉ trả của doanh nghiệp mình: Việc đầu tiên và vô cùng quan trọng ảnh hưởng đến mọi quyết định và hiệu quả của cách sử dụng phần mềm ERP sau này là xác định được rõ nhu cầu, nghiệp vụ và khả năng chi trả của doanh nghiệp mình. Bước này giúp doanh nghiệp hình dung ra được sản phẩm như thế nào sẽ phù hợp với mình từ đó tìm được nhà cung cấp tốt nhất. Mặt khác, bước này là tiền đề để họ có được những yêu cầu cho đơn vị triển khai phần mềm ERP sau này.
    • Lựa chọn nhà cung cấp: Khi thực hiện xong bước trên, việc lựa chọn nhà cung cấp sẽ đơn giản hơn rất nhiều. Một trong những điểm quan trọng khi chọn nhà cung cấp là cần tìm hiểu kỹ năng lực cũng như các dự án đã được họ triển khai thành công.
    • Triển khai dự án: Dự án thành công cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà cung cấp và doanh nghiệp. Các bước cơ bản sau sẽ giúp một dự án triển khai phần mềm ERP thành công là:
    • Chuẩn bị dự án ERP: Các doanh nghiệp cũng thường yêu cầu nhà cung cấp giải pháp ERP đưa ra nhiều hơn một phương án để lựa chọn. Thêm vào đó, trong bước chuẩn bị này, các doanh nghiệp cũng chuẩn bị về mặt tinh thần, đặc biệt là tạo sự tin tưởng, thiện chí làm việc với nhà cung cấp để quá trình triển khai diễn ra thuận lợi.
    • Lập kế hoạch thực hiện dự án ERP: Giai đoạn tiếp theo của quy trình triển khai dự án này thực sự mới là sự khởi đầu của dự án. Xác định các nguồn tài nguyên, tiêu chí thành công, rủi ro và xác định phạm vi. Các nhiệm vụ trọng tâm cho dự án của doanh nghiệp nên bao gồm các cuộc họp với các nhà quản lý dự án của cả 2 bên để đưa ra một kế hoạch thực hiện cụ thể, từ đó hoạch định được các nguồn lực để đáp ứng tốt kế hoạch đó.
    • Phân tích dự án ERP: Giai đoạn này doanh nghiệp nên bắt đầu thực hiện đào tạo cho nhân viên biết những kiến thức cơ bản các bước trong quy trình triển khai hệ thống ERP. Nhân viên là người thực sự hiểu biết chi tiết về quy trình hoạt động và nhu cầu họ cần từ một hệ thống ERP.
    • Thực hiên dự án ERP: Đây là giai đoạn mà nhà cung cấp sẽ thực hiện thiết kế, điều chỉnh hệ thống ERP để phù hợp với các nghiệp vụ đặc thù và những yêu cầu riêng của doanh nghiệp để đi tới các đích cuối cùng đã được hoạch định ngay bước 1.
    • Xác nhận dự dán ERP: Kế hoạch triển khai nên được thực hiện trực tiếp cùng với quy trình đào tạo cho người dùng cuối – là nhân viên. Sau khi hoàn thành, xác nhận của hệ thống ERP mới được hoàn tất với nhóm dự án trước khi triển khai.
    • Triển khai hệ thống ERP: Tất cả mọi thứ đã được xây dựng đều hướng tới giai đoạn cuối cùng này. Doanh nghiệp cần phải có một danh sách kiểm tra để đảm bảo rằng tất cả các yếu tố của dự án được thực hiện đúng.
    80% khối lượng công việc trong quá trình triển khai ERP là tư vấn, chỉ có 20% khối lượng là lập trình. Hầu hết các dự án ERP không thành công là do khâu tư vấn chưa tốt. Ở Việt Nam, chúng ta chưa có những chuyên gia tư vấn giỏi, có kinh nghiệm. Vì thế, khi triển khai những ERP phức tạp cho các DN lớn, chúng ta nên thuê tư vấn quốc tế, vừa đảm bảo cho dự án chắc chắn thành công, vừa tạo ra cơ hội học hỏi tích lũy kinh nghiệm cho Việt Nam. Đáng tiếc là nhiều nơi vẫn chưa coi tư vấn là then chốt, không chấp nhận các chi phí thuê tư vấn

    • Sau khi triển khai dự án: Một dự án triển khai phần mềm ERP không phải kết thúc khi triển khai xong. Do đặc thù môi trường kinh doanh luôn biến động cũng như sự phát triển không ngừng của mỗi doanh nghiệp. Do vậy, sau khi triển khai xong, nhà cung cấp vẫn tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp và có những điều chỉnh cần thiết. Do vậy, việc lựa chọn một nhà cung cấp có dịch vụ bảo hành – bảo trì là điều vô cùng quan trọng.
    >>> Kinh nghiệm triển khai phần mềm ERP của nhà cung cấp BRAVO
     
  3. Phần mềm BRAVO

    Phần mềm BRAVO Member Thành viên BQT Hội viên mới

    Giải pháp quản trị doanh nghiệp ERP ở Việt Nam hiện nay

    1. Khái niệm quản trị doanh nghiệp?
    Để hiểu rõ khái niệm quản trị doanh nghiệp là gì, chúng ta cùng bóc tách để đi tìm hiểu những khái niệm nhỏ hơn.

    • Khái niệm quản trị: Là tổng hợp các hoạt động được thực hiện nhằm đảm bảo sự hoàn thành công việc thông qua nỗ lực (sự thực hiện) của người khác.
    • Doanh nghiệp là: tổ chức kinh tế có tư cách pháp nhân, có con dấu, có tài sản, có quyền và nghĩa vụ dân sự hoạt động kinh tế theo chế độ hạch toán độc lập, tự chịu trách nhiệm về toàn bộ hoạt động kinh tế trong phạm vi vốn đầu tư do doanh nghiệp quản lý và chịu sự quản lý của nhà nước bằng các loại luật và chính sách thực thi.
    Từ 2 khái niệm trên chúng ta có thể rút ra khái niệm quản trị doanh nghiệp là gì?

    Quản trị doanh nghiệp là: những cơ chế, quy định thông qua đó công ty được điều hành và kiểm soát. Cơ cấu quản trị doanh nghiệp xác định quyền hạn và trách nhiệm giữa những thành viên khác nhau trong công ty, bao gồm các Cổ đông, Hội đồng quản trị, Ban điều hành, Ban kiểm soát và những người liên quan khác của công ty.

    2. Các chức năng trong Quản trị doanh nghiệp
    Quản trị doanh nghiệp có chức năng có vô cùng quan trọng trong doanh nghiệp. Hiểu rõ được những chức năng này để phát huy tối đa giúp việc quản trị doanh nghiệp được hiệu quả hơn. Những chức năng chính của quản trị doanh nghiệp bao gồm:

    2.1. Chức năng hoạch định

    Là việc xác định các mục tiêu và mục đích mà tổ chức phải hoàn thành trong tương lai và quyết định về cách thức để đạt được những mục tiêu đó. Hoạch định gồm ba giai đoạn: thiết lập các mục tiêu cho tổ chức (Mức tăng lợi nhuận, thị phần, hoặc tăng doanh thu...) sắp xếp các nguồn lực của tổ chức để đạt mục tiêu và quyết định về những hoạt động của tổ chức.

    2.2. Chức năng tổ chức

    Là quá trình tạo ra cơ cấu mối quan hệ giữa các thành viên (các bộ phận trong tổ chức).

    Thông qua đó cho phép họ thực hiện các kế hoạch và hoàn thành các mục tiêu chung của tổ chức.

    2.3. Chức năng thúc đẩy động viên

    Đây là chức năng thúc đẩy, động viên nhân viên theo đuổi những mục tiêu đã lựa chọn bằng chỉ thị, mệnh lệnh và thỏa mãn nhu cầu vật chất và tinh thần. Các nhà quản trị thực hiện các chức năng chỉ huy để thúc đẩy, động viên nhân viên hoàn thành các mục tiêu đã đề ra.

    2.4. Chức năng kiểm tra, kiểm soát

    Là quá trình giám sát chủ động đối với công việc của một tổ chức, so sánh với tiêu chuẩn đề ra và điều chỉnh khi cần thiết. Quá trình kiểm soát là quá trình tự điều chỉnh liên tục và thường diễn ra theo chu kỳ.

    Vậy, rất đơn giản để trả lời cho câu hỏi: “Quản trị doanh nghiệp có bao nhiêu chức năng”. Cần lưu ý rằng: các chức năng này có quan hệ qua lại mật thiết với nhau, được thực hiện theo một trình tự nhất định. Quá trình quản trị phải thực hiện đồng bộ các chức năng nói trên thì mới đạt được hiệu quả như mong muốn.

    [​IMG]


    3. Thực trạng quản trị doanh nghiệp tại Việt Nam
    Hiện nay, việc quản trị doanh nghiệp còn nhiều điểm chưa tốt, một số thực trạng quản trị doanh nghiệp của Việt Nam là:

    3.1. Chưa có Chiến lược: Điều này thể hiện rõ nhất ở các doanh nghiệp vừa và nhỏ.

    3.2. Thiếu kỹ năng quản trị: Bệnh này thể hiện ở hoạt động dẫn dắt và hoạt động kiểm tra của lãnh đạo doanh nghiệp “có vấn đề”. Khi lãnh đạo doanh nghiệp giao việc cho cấp dưới thường giao một chiều, không hướng dẫn công việc, không động viên nhân viên, thiếu sự đồng cảm chia sẻ với nhân viên, không giải quyết tốt những mâu thuẫn giữa người cũ và người mới trong doanh nghiệp.

    3.3. Thiếu kiến thức về Kế toán - Tài chính: Trong hoạt động kế toán - tài chính, nhiều doanh nghiệp không có số liệu thống kê liên tục qua các năm nên không thể hoạch định được kế hoạch sản xuất kinh doanh. Việc đối chiếu sổ sách, chứng từ, hoá đơn làm không đến nơi đến chốn, bộ phận kế toán tài chính không thường xuyên rà soát, phân tích và đề xuất những sáng kiến làm lành mạnh tình hình tài chính của doanh nghiệp.

    >>> Xem thêm thông tin về phần mềm kế toán BRAVO giúp giải quyết tốt các vấn đề về tài chính – kế toán

    3.4. Vấn đề về nhân sự: Nhiều doanh nghiệp chưa có 1 chiến lược về tuyển dụng và giữ chân nhân tài tốt

    3.5. Chưa quan tâm đến Marketing: Sai lầm của rất nhiều doanh nghiệp là chưa quan tâm đến chiến lược marketing.

    3.6. Tâm lý sợ thay đổi: Đáng nói là nhiều doanh nghiệp chậm và sợ thay đổi trước thời cuộc.

    4. Phần mềm quản trị doanh nghiệp ERP
    Giải pháp quản trị tổng thể doanh nghiệp ERP sẽ giúp doanh nghiệp quản trị các quy trình kinh doanh, chia sẻ thông tin giữa các phòng ban chức năng, giữa các công đoạn trong toàn bộ quy trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp sẽ dẫn đến những cải tiến vược bật trong hoạt động kinh doanh như gia tăng hiệu suất công việc, giảm chi phí (thời gian, nhân lực, vật lực), tăng doanh thu...

    >>> Xem chi tiết giải pháp quản trị doanh nghiệp BRAVO
     
  4. Phần mềm BRAVO

    Phần mềm BRAVO Member Thành viên BQT Hội viên mới

    Nguyên tắc giúp kiểm soát dự án ERP

    Dưới đây là một số nguyên tắc giúp cho quá trình triển khai ERP có thể diễn ra thành công:

    1. Đảm bảo đội ngũ tham gia triển khai
    Khi triển khai dự án, không chỉ đội kỹ thuật, tất cả mọi người đều phải tham gia quá trình đánh giá nhà cung cấp và lập kế hoạch, đưa ra các tiêu chí như: chi phí đầu tư, chi phí bảo trì, năng lực triển khai, khả năng đáp ứng, thời gian triển khai…


    2. Thực hiện đúng quy trình đánh giá nhà cung cấp

    Nhiều doanh nghiệp muốn đẩy nhanh quá trình triển khai ERP mà không dành thời gian xác định tìm hiểu và lựa chọn kỹ các nhà cung cấp, đó là một quyết định sai lầm. Lựa chọn nhà cung cấp phù hợp là điều kiện đầu tiên đảm bảo việc triển khai thành công. Trước khi tìm kiếm nhà cung cấp, các doanh nghiệp nên lên rõ những chỉ tiêu cho đối tác của mình dựa trên nhu cầu và nghiệp vụ đặc trưng của doanh nghiệp. Đối với nhiều doanh nghiệp lớn, họ còn mở thầu để lựa chọn được nhà cung cấp tốt, đối với các doanh nghiệp nhỏ hơn cũng nên dành thời gian xem xét kỹ lưỡng.

    3. Thành lập ban chỉ đạo dự án

    Để đảm bảo dự án được diễn ra thành công, cần có một ban quản lý dự án để chỉ đạo sát sao. Đặc biết cần có một người quản trị dự án am hiểu về ERP và có thể dành thời gian xuyên suốt dự án cùng điều phối và điều chỉnh khi cần thiết. Ban chỉ đạo nên xác định và kiểm soát các chỉ số đánh giá hiệu quả trong suốt quá trình triển khai dự án và sau khi hệ thống go - live.

    4. Lập kế hoạch dự án và khung triển khai cụ thể

    Có được lộ trình làm việc cụ thể về: Thời gian, nguồn nhân lực, tài chính… là điều hết sức cần thiết cho tất cả mọi dự án không riêng gì với việc triển khai ERP. Doanh nghiệp cần lên khung triển khai cụ thể, đặc biệt là đối với những dự án triển khai cho các công ty lớn với nhiều chi nhánh khắp cả nước thì việc điều phối nhân sự hoặc phối hợp nhân lực giữa các vùng miền cần được lên kế hoạch trước cẩn thận.

    5. Xác định thời điểm triển khai thích hợp

    Nhiều doanh nghiệp thường dựa vào trực quan, tuy nhiên không hoàn toàn như vậy. Có những doanh nghiệp dù đang tiến hành sản xuất kinh doanh với các quy trình thủ công và công nghệ lạc hâụ, không hoàn toàn phù hợp để triển khai ERP ngay lập tức. Bởi lẽ có thể có những giải pháp hiệu quả và ít tốn kém hơn nhiều so với ERP, như sắp xếp lại các quy trình sản xuất kinh doanh, hay tối ưu hóa các hệ thống công nghệ hiện tại.
     
  5. Phần mềm BRAVO

    Phần mềm BRAVO Member Thành viên BQT Hội viên mới

    Nhận định xu hướng phát triển và sử dụng ERP tại Việt Nam
    Các hệ thống thông tin nói chung và ERP nói riêng đang dần phát triển theo xu hướng công nghệ mới thông minh hơn, hiệu quả hơn, giúp rút ngắn khoảng cách giữa doanh nghiệp và khách hàng. Xu hướng di động cho phép doanh nghiệp vận hành hệ thống mọi nơi mọi lúc thông qua thiết bị di động. Còn xu hướng phân tích, doanh nghiệp có thể nâng cao khả năng xử lý thông minh của hệ thống để khai thác hiệu quả hơn khối lượng dữ liệu lớn mà doanh nghiệp có được.
    [​IMG]

    Giải pháp quả trị doanh nghiệp BRAVO 7 (ERP-VN) được xây dựng nhằm hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị trong hoạt động điều hành.
    Sự hồi phục của nền kinh tế và sự gia tăng về số lượng doanh nghiệp mới thành lập cũng phản chiếu lên thị trường ERP, nơi khách hàng chủ yếu là doanh nghiệp. Số lượng dự án ERP những năm 2015 – 2016 tăng và tập trung nhiều nhất trong các lĩnh vực ngân hàng, xây dựng - bất động sản…
    Nhận định, trong thời gian tới, xu hướng ứng dụng ERP trong các doanh nghiệp tại Việt Nam sẽ ngày càng phổ biến hơn.

    >>> Để nhận được những tư vấn sát nhất về ERP và cách thức ứng dụng tại doanh nghiệp, mời bạn liên hệ theo đường dẫn:
    https://www.bravo.com.vn/vi/Home/Contact
     

Chia sẻ trang này

XenForo Add-ons by Brivium ™ © 2012-2013 Brivium LLC.